این یادداشت در رسانه سراج 24 منتشر شده است
از منظر جامعه شناسانه فهم پدیده های اجتماعی ما را نسبت به آن حساس تر کرده و امکان تغییراتی که منجر به تقویت انسجام اجتماعی شود را فراهم خواهد نمود.با گسترش ویروس کرونا ساحت های مختلف زندگی اجتماعی اعم از معیشت و امور اقتصادی،روابط خانوادگی،نظام آموزشی با چالش های جدی مواجه شد.
بار دیگر فضای مجازی بستر بیان نظرات و اندیشه هایی شد که تکرار بعض ادبیات آن می بایست مورد تامل قرار گیرد:
"هیاتی ها" بیش از همه به سلامت اجتماعی اهمیت می دهند و...
"هیاتی ها" نسبت به قوانین حساسیت بالایی دارند و...
"هیاتی ها" در پویش همدلی نشان دادند که ...
این ادبیات به دلایلی درفضای عمومی گسترش یافت که به برخی از آن ها اشاره می شود:
1- اول به دلیل اهمیت بسیار زیاد برگزاری مراسم عزاداری برای هییات مذهبی
2- دوم به دلیل طعنه هایی که در فضای مجازی در دوران کرونا به نهاد دین و دینداران زده شد.
3- انگیزه های درونی مومنانه که علاوه بر ایجاد روح جمعی،سختی های بیرونی را بر خود هموار می سازد و امکان برقراری نظم جمعی در مراسمات را تسهیل می نماید.
نکته اما اینجاست که مگر جز این است که مراسم عزاداری ماه محرم برای ایران زمین با همه فرق و مذاهب و ادیانش اهمیت دارد؟مگر جز این است که مراسم عزاداری هیچ وقت امری حاکمیتی نبوده و مردم خود جوش فعالیت های خود را در سخت ترین شرایط انجام داده اند؟مگر عزاداری ماه محرم مخصوص هیاتی هاست؟ اصلا این هیاتی ها چه کسانی هستند جز ما؟
بازنشر و بازتولید این ادبیات در حیث اجتماعی برای هبستگی و سرمایه اجتماعی آسیب زاست.وقتی اینگونه سخن از "هیاتی ها" به زبان می آوریم گویا دوگانه کاذبی وجود دارد به نام "هیاتی و غیر هیاتی".عزادار و غیر عزادار،دغدغه مند و غیردغدغه مند
اما نکته دوم این که درست است که فرایند هویت یابی در نسبت من و دیگری شکل می گیرد ولی این من، هیاتی ها و دیگری؛ غیر هیاتی ها نیستند ،هویت یابی دلدادگان حسین از مسیر هایی این چنینی شکل نمی گیرد چرا که همه حسینی هستیم و نظام مفاهیمی چون ایثار،عدالت خواهی،ظلم ستیزی،حریت و آزادی،شهادت هویت ما را شکل می دهد.
نکته سوم این که کاربست این ادبیات لزوما مساله ساز نیست اما تاکید زیاد بر روی آن و تولید و انتشار ادبیاتی (تقابلی یا حساسیت بر انگیر)که ممکن است حتی منشاء غیر داخلی داشته باشد در فضای مجازی توسط هرگروه یا فردی که با همبستگی ملی مشکل دارد کار دشواری نیست.افراد و جریان هایی که تا هر مساله ای پیش می آید مردم را در مقابل هم قرار می دهند و از احساسات مردم این سرزمین سوء استفاده می کنند.
لذا پیشنهاد می شود با افزایش سواد فضای مجازی آحاد مردم واکنش نشان دادن احساسی به این مسایل که درفضای مجازی رو به فزونی است را مدیریت نمود چرا که همبستگی و انسجام ملی و سرمایه اجتماعی این کشور با خون های پاک شهدایی به دست آمده که نباید بدان بی اعتنا بود.
متن کامل یادداشت در ادامه متن
صالح اصغری - جامعه شناس و توسعه دهنده سواد فضای مجازی
برچسبها: صالح اصغری, جامعه شناسی کرونا, جامعه شناسی هیات, دوگانه اجتماعی
ادامه مطلب...
«صالح اصغری»، پژوهشگر و توسعه دهنده سواد فضای مجازی در مقطع دکتری جامعه شناسی فرهنگی یادداشتی پیرامون این برنامه و شرایط اجتماعی _ فرهنگی که عصر جدید در آن ظهور کرد در اختیار خبرگزاری میزان -لینک مطلب قرار داده است که در ادامه آورده می شود:
![]()
فضای روشنفکری، دغدغههای سیاسی، رویکردهای احساسی و حتی بغضهای شخصی منتقدان برنامه عصر جدید به پایان رسیده است و یک سوال بدون پاسخ مانده است و آن این است که عصر جدید در چه شرایط اجتماعی _ فرهنگی ظهور کرد؟
برای یافتن پاسخ این سوالات میبایست به مناسبات جامعه کنونی ایران از منظری جامعه شناسانه و با ادبیات تئوریک متاخر نگریست.
۱-فهم دقیق قدرت در جامعه شبکهای که در آن رسانههای فردی جایگزین رسانههای متمرکز و عریض و طویل میگردند و به گونهای سخن از رقیبای کوچک، ولی اثرگذار برای رسانههای ملی است میبایست مد نظر قرارگیرد. تصور این که چنین برنامهای بخواهد در بستر فضای مجازی توسط شرکت خصوصی برگزار شود به قدر فاجعه آمیز است که برای دغدغهمندان فرهنگ غیر قابل تصور است، فضایی که به غایت امکان سو استفادههای اقتصادی، فرهنگی و سیاسی را در خود مستتر دارد.
۲-فهم روند جهانی شدن توسط مسئولین سیما، طراحان و برنامه سازان عصر جدید و جایگاه مخاطب در آن و مشروعیت یافتن تکثر تولیدات رسانهای برای ذایقههای مختلف در برابر رسانه_جامعهای که عدم پذیرش تنوع و تکثر برای آن میتواند پاشنه آشیل جدی باشد. فلذا ضرورت توجه به علاقه مندی و نیازهای متنوع مخاطبین رسانه را بیش از پیش مد نظر است.
۳- ظهور دوران شبکههای اجتماعی و شناخت تغییرات نسلی و فهم نسل زد (generation z) و تینیجرهایی که در نظام ارزشی آن هاسرعت، سرگرمی، تنوع و دیده شدن اصالت یافته است برنامه سازان و مسئولین سازمان را به سویی رهنمون میسازد که نپرداختن به آن فهم مخدوش مخاطب و کاهش گستره اثرگذاری را به همراه دارد.
۴-جایگاه رقیب بیرونی و شناخت قدرت رسانههای همسایه (بخوانید تلویزیونهای ماهوارهای) در جذب مخاطب داخلی و عدم مطلوبیت حضور استعداد های؟! داخلی در این برنامهها که با موازینی خارج از عرف و هنجارهای عمومی جامعه همراه خواهد بود نیز یکی دیگر شرایطی بود که ساخت عصر جدید را لاجرم میساخت.

با توجه به آنچه بدان اشاره کردم مد نظر دارم بیان کنم که در سپهر رسانهای که به درست یا غلط تلویزیون حق را با مشتری (بخوانید مخاطب) میپندارد با حفظ موازین توانسته جذب حداکثری مخاطب کند و از سایر رقبا و شرایط اجتماعی عقب نماند. این مهم زمانی ارزشمند است که فارغ از نقد فرم و محتوا، رسانه ملی و تلویزیون چارهای جز پرداختن به این موضوع نداشت است و نپرداختن بدان از منظر حاکمیت و مدیریت رسانهای وضعیت را بدتر از حال میکرد چرا که ساخت این برنامه توسط رسانههای آلترناتیو رخ میداد.
اتفاقا معتقد و امیدوارم عصر جدید آغازی بر فهم تغییرات اجتماعی فرهنگی جامعه توسط مسولین و برنامه سازان صدا و سیما باشد.
فهم شرایط اجتماعی_سیاسی حال حاظر جامعه ایران و نحوه سیاستگذاری فرهنگی در آن با عدم شناخت دقیق آن که کاستلز از آن به جامعه شبکهای و فهم قدرت در آن یاد میکند ما را با مشکلات جدی مواجه خواهد کرد.؛ لذا معتقد هستم این فهم قابل تقدیر است و جسارت ساخت آن مورد تقدیر تر، ولی آغاز نقدهای جدی فرمی و محتوایی که بسیار مهم و تاثیرگذار است میبایست بر این بستر رئالیستی مورد توجه قرار گیرد و از ژست گرفتنهای به اصطلاح روشنفکر مآبانه دینی و غیر دینی که در خلاء اجتماعی به مسایل میپردازند باید پرهیز کرد.
از این منظر شخصا نقش مثبت و تاثیرگذار دکتر سیدبشیر حسینی را نه در قالب داور برنامه بلکه به مثابه تیوریسین این برنامه بسیار جدی و مهم میپندارم که تاکنون فهم دقیقتر جامعه شبکهای و دیجیتال نیتیوها را برای مدیران رسانه ملی تسهیل کرده است.
برچسبها: عصر جدید, صالح اصغری, سید بشیر حسینی, مطالعات فرهنگی
ادامه مطلب...
امروزه باگسترش کاربرد اینترنت در دنیا به عنوان یک رسانه تعاملی، بحثهایی در مورد تأثیرات اینترنت بر ارتباطات میان فردی و خانوادگی انسانها مورد توجه قرار گرفته است( سلوین[1]، 2000: 95). زیرا زندگی و روابط خانوادگی مهمترین رویدادهای هستند که هر فرد در طول زندگی خود تجربه میکند. همچنین خانواده به عنوان یکی از نهادهای اساسی جامعه و به عنوان نخستین عامل جامعه پذیری افراد، یکی از مباحث اصلی جامعه شناسی را به خود اختصاص داده است(ساروخانی، 1370: 131). خانوادهها در جهانی مادی و واقعی قرار دارند و ویژگیها و خصوصیات محیط بر آنها تأثیراتی واقعی بر جای میگذارد. یکی از مهمترین عناصر تأثیر گذار محیطی در دنیای معاصر ظهور فناوریهای اطلاعات است. امروزه فناوریهای اطلاعاتی از راههای گوناگون به خانه و خانواده هجوم آوردهاند. شاید مهمترین مصداق این هجوم اینترنت و کامپیوترهای خانگی باشد که به سرعت در حال قدرت گرفتن هستند. پیش بینی دقیق آنچه کار با کامپیوتر و اینترنت بر سر خانوادهها میآورد، به غایت دشوار است، اما در هر حال باید دانست که این فناوریها تأثیراتی بس مهم بجا میگذارند و خواهند گذاشت(برناردز، 1384: 166).
آجای[2] (1995) استدلال میکند که مردم به طور روز افزون زمان و فرصت بیشتری را با تکنولوژی نسبت به اطرافیان و دوستانشان صرف میکنند. این تغییر جهت از خانواده و گروه همسن به رسانههای گروهی به عنوان نهاد اجتماعی اولیه، میتواند در سالهای 1930 با رادیو، به دنبال آن سالهای 1950 با تلویزیون و امروزه با تکنولوژی شبکهای ردیابی شود. برای بسیاری از مردم رفتن به اینترنت یک راه کنار آمدن با جامعهای است که مردم آن، روز به روز از همدیگر کناره گیرتر میشوند. ارتباطات رایانهای تأثیرات اجتماعی را با نبودن رفتارهای غیر کلامی مانند صحبت نکردن، خیره شدن و مانند آن کاهش میدهد. (امیدوار و صارمی، 1381: 64).

فناوری اطلاعات همچنین میتواند بر ماهیت روابط متقابل تأثیر بگذرد. مثال بارز آن نگرانی در مورد میزان خشونتی است که در برخی بازیهای کامپیوتری و منابع اینترنتی تصویر میشود و روابط خانوادگی را در آینده بیشتر تحت الشعاع قرار خواهند داد(برناردز، 1384: 166). بهترین راه برای فکر کردن در بارۀ این قابلیت به یاد داشتن این موضوع است که عملکردها و مسیرهای خانوادگی بیانگر نحوه گردهم آمدن افراد و برقراری ارتباط متقابل بین آنها است. فناوری اطلاعات میتواند بر انواع و اقسام عملکردهای خانوادگی به شدت تأثیر بگذارد. آشکارترین این تأثیرها کم شدن روابط بین افراد در کل و افزایش فردگرایی در خانواده است (برناردز، 1384: 167).
برچسبها: اعتیاد اینترنتی, روابط خانوادگی و اینترنت, آسیب های فضای مجازی, سواد رسانه ای
ادامه مطلب...
در دهه ی کرامت توفیق حضور در مشهد مقدس رو به جهت حضور در همایش فعالین فضای مجازی (فصل وصل) که به همت سازمان سراج برنامه ریزی شده بود داشتم
این همایش در هشت کارگروه حوزه سایبری و برای اولین بار کارگروه مربیان سواد فضای مجازی نیز در همایش حضور داشتند.
از اهداف اصلی این همایش آشنایی مربیان سوادفضای مجازی(که از شهر های مختلف کشور حضور داشتند) با یکدیگر بود و از سویی دیگر برگزاری مجموعه کارگاه های فشرده در سه روز متوالی هم افزایی خوبی رو مابین اساتید این حوزه شکل ایجاد نمود.
به نظرم یکی از بهترین جلسات جلسات مشترک کارگروه بازی و سواد رسانه ای بود. در این کارگاه اساتید حوزه بازی های رایانه ای و مربیان فضای مجازی به نقاط مشترک خوبی رسیدند
از نقاط قوت این دوره برنامه های فصل وصل نگاهی میان رشته ای به فضای مجازی است امری که خلا آن در سال های گذشته بیشتر مشهود بود رویکردی فنی سازمان سراج به فضای مجازیرا به رخ می کشید. امسال خوشبختانه با حضور دو کارگروه آینده پزوهی و سواد رسانه ای رویکردهای میان رشته ای به فضای مجازی پررنگ تر از قبل بود و همین مساله به پربارتر شدن جلسات انجامید.
از اساتید خوبی که در این دوره در خدمتشان بودیم محمد لسلانی حجت الاسلام فروهر حسین غفاری حسین حق پناه علیرضا آل داوود و ... بودند و زحمت مدیریت کارگروه بر عهده دکتر متین فر قرار داشت. نکته جالب این که رویکرد های متنوع دوستان به بحث سواد فضای مجازی فضای پر هیجانی رو به کارگروه داده بود.
کار فرهنگی نوشت : تجربه خوبی که در این همایش به دست آوردم این بود که همواره در برنامه ریزی ها بیشتر از پلن A روی پلن های B , C تمرکز کن. چون رسما ممکنه همه چیز بره رو هوا.
![]()

برچسبها: سواد رسانه ای, سواد فضای مجازی, فصل وصل, کلینیک سلامت ذهن
برچسبها: کارگاه سواد رسانه ای, سواد فضای مجازی, سواد رسانه ای, مطالعات فرهنگی
چند روز پیش در قالب کلینیک سلامت ذهن فضای مجازی سازمان سراج در نمایشگاه رسانه های دیجیتال شهرکرد حضور داشتیم .این نمایشگاه یک هفته در فرهنگسرای بزرگ اداره ارشاد برگزار شد و فعالین حوزه فضای مجازی و رسانه های دیجیتال از استان های مختلف و در بخش های متنوعی!! حضور داشتند.
طبقه دوم نمایشگاه رو به طور کامل به کلینیک سلامت ذهن ( ترک اعتیاد به اینترنت و آسیب های آن) اختصاص داده بودند. سعی کردیم در شهرکرد تلفیقی از پروژه نمایشگاه رسانه های دیجیتال انقلاب اسلامی رو داشته باشیم. به این معنا که دالان سواد رسانه ای رو با کلینیک سلامت ذهن ترکیب کردیم و با هزینه بسیار اندکی فضاسازی ساده ای رو ترتیب بدیم تا مخاطبین از حیث محتوایی بهره مند شوند. بخش پذیرش کلینیک رو به مکانی برای برگزاری کارگاه های آموزش سواد رسانه ای( سواد فضای مجازی) اختصاص دادیم و در بخش دوم مخاطبین امکان تست اعتیاد به فضای مجازی رو داشتند و در نهایت در بخش سوم سعی شد با حضور مشاورین دلایل وابستگی به این فضا مورد بررسی قرار بگیره و ارایه راهکارهایی رو داشته باشیم.
اما مساله جالبی که در این چند روز باهاش مواجه بودیم حضور افرادی بود که با سایر اعضای خانواده خود بسیار علاقه مند در این فضا حاضر می شدند و به بحث و گفتگو می پرداختند.
نمونه جالبی که باهاش مواجه شدم خانواده ای بود در بخش پذیرش (کارگاه سواد رسانه ای)حاضر شدند. مادر خانواده از اعتیاد پدرخانواده به بازی کلش (clash of clans) شکایت داشت. وقتی با پدر خانواده صحبت کردم متوجه شدم که رتبه ای نزدیک به 80 دارد و به قول خودش حتی در سرکار نیز کلش بازی کردن را رها نمی کند. همین طور که گفتگو پیش می رفت مشخص شد که مادر خانواده نیز یک کلش بازی حرفه ای است و رتبه ای بالاتر از پدر خانواده دارد( نزدیک 100 ) نکته جالب این جا بود که ایشون اعتقاد داشت به هیچ عنوان معتاد به این بازی نیست و تونسته مصرف خودش رو مدیریت کنه اما به شدت از وضعیت پدر خانواده ناراضی بود که ایشون معتاد به بازی کلش هست. در همین اثنای گفتگو بود که به خانواده هشدار دادم با وضعیتی که شما دارین فرزند ده ساله شما در خانه به شدت مستعد درگیر شدن به فضای مجازیست. که تازه مشخص شد پسر گرانقدر خانواده هم رتبه 20 رو در کلش دارن.
برچسبها: کارگاه سواد رسانه ای, کارگاه آموزشی سواد رسانه ای, کلینیک سلامت ذهن, سواد فضای مجازی
برچسبها: تقوای رسانه ای, سواد رسانه ای, تبلیغ دین در فضای مجازی, media literacy
سال 1394 را سال آرامی می دانم.سالی که در عین اتفاقات خوش بسیار، بسیار هم بی سروصدا بود.احساس می کنم تمام سروصداها در سال 95 به گوش خواهد رسید. خداراشکر

+ سپاس از همه دوستانی که مرا در سال 94 یاری رساندند.
+ وبلاگ نوشتن را دوست دارم و سپاسگذارم از خوانندگان وبلاگ مطالعات فرهنگی که در بل بشوی شبکه های اجتماعی همچنان در فضای وبلاگستان حضور فعال دارند.
امسال نمایشگاه رسانه های دیجیتال انقلاب اسلامی شامل دو بخش ویژه بود. بخش سواد رسانه ای ( سواد فضای مجازی ) و کلینیک سلامت ذهن و ترک اعتیاد به اینترنت. هر دو بخش در راستای یک هدف ایجاد شده بودند . در بخش سواد رسانه ای هدف پیشگیری از آسیب های رسانه ای و در بخش "کلینیک سلامت ذهن و ترک اعتیاد به اینترنت" مرحله پیگیری را مد نظر قرار داده بود. بدین معنا که مخاطبین نمایشگاه در گام اول با نمایشگاه سواد رسانه ای ( سواد فضای مجازی ) آشنا می شدند و راهکار های پیشگیری از آسیب ها را دریافت می کردند و در مرحله دوم درصورتی که رابطه نامتعارفی با رسانه های دیجیتال داشتند به "کلینیک سلامت ذهن" راهنمایی می شدند تا از خدمات این بخش بهره ببرند.

برچسبها: کارگاه سواد رسانه ای, کلینیک سلامت ذهن, ترک اعتیاد به اینترنت, سواد فضای مجازی
برای اولین بار در نمایشگاه رسانه های دیجیتال انقلاب اسلامی بخش "سواد رسانه ای" (سواد فضای مجازی )ایجاد گردید. این بخش که در قالب دالان سواد مجازی طراحی شده است شامل 4 حوزه اصلی می باشد. مخاطبین با ورود به دالان سواد مجازی در بخش اول با چیستی فضای مجازی و دغدغه های جدی والدین آشنا می شوند.پیچیدگی و ابعداد اجتماعی فرهنگی این فضا در فضایی جذاب در قالب بصری همراه با پخش موشن و نورپردازی و صوت تاثیرگذار به ایشان منتقل می شود.
در اتاق دوم کاربران امکان تجربه و استفاده از ابزارهای مرتبط با حوزه فضای مجازی را داشتند. در این بخش سعی شده بود در چهار زمینه ( انیمیشن،تلفن همراه،بازی های کامپیوتری و اینترنت) کاربران بااستفاده از سیستم های تعبیه شده نمونه کارهای موفقی را مشاهده می کنند و یا با نرم افزار های نصب شده بر روی سیستم ها کار کنند. هدف از ایجاد این فضای تعاملی این بود که به کاربران اعلام کنیم آن پیچیدگی،دغدغه و نگرانی که از اتاق یک با خود به همراه آورده اید نباید منجر به " ترس " و " طرد" شود. به این معنا که اتفاقا این فضا، فضایی کاربردی، مفید و پویاست اگر درست از آن استفاده شود.
مخاطبین پس از عبور از اتاق دوم وارد اتاق سوم می شوند. در این اتاق سعی شده بود که برخی باید ها و نباید های حضور در فضای مجازی را درقالب یک موشن گرافی ارایه شود و بعد شناختی سواد رسانه ای مد نظر بود
مخاطبین پس از عبور از سه اتاق ( آشنایی و دغدغه، تجربه و تعامل و باید ها و نباید ها) وارد اتاق چهارم می شدند که مربوط به سبک زندگی در عصر رسانه می شد. در این اتاق سعی شده بود در حد امکان فضایی شبیه به یک خانه را داشته باشیم. مخاطب با عبور از فضای به شدت تکنولوژیک و رسانه ای سه اتاق قبل وقتی وارد اتاق چهار با دکوراسیونی شبیه به یک منزل میشد اولا یک مقدار تعجب میکرد و دوما یک احساس خوشایندی از این که به زندگی عادی بازگشته است را تجربه .( ما سعی کرذیم که بکنه...حالا دیگه چقدر امکان ظهور و بروز پیدا کرد خدا می دونه)
در اتاق چهارم سعی می شد که با یک پرده خوانی دیجیتال یا ارایه ای متفاوت نحوه اثرگذاری رسانه بر ساحت های مختلف زندگی روزمره خاصه فضای خانوادگی بیان و راهکارهایی رو جهت مدیریت این ابزارها در منزل داشته باشیم.در این بخش سعی شد کم و بیش به "سواد رسانه ای" و تقوای رسانه ای به مثابه دو راهکار جدی مدیریت رسانه در منزل پرداخته شود. "سواد رسانه ای"
برچسبها: کارگاه سواد رسانه ای, سواد فضای مجازی, سواد رسانه ای, سبک زندگی در عصر رسانه
امسال در نمایشگاه رسانه های دیجیتال انقلاب اسلامی بخش "سواد رسانه ای" ( سواد فضای مجازی) را خواهیم داشت.جناب دکتر متین فر و لسانی از ما نیز دعوت کردن که درکنارشون باشیم. دعوت می کنم حتما به این بخش سر بزنید. سعی کردیم فضای جذاب و اثر گذاری را برای مخاطبین داشته باشیم.
برچسبها: کلینیک سلامت ذهن, ترک اعتیاد به اینترنت, سواد فضای مجازی, سواد رسانه ای
پدافند غیر عامل و شبکه های اجتماعی ؛
کاهش آسیب های روانی شایعات در لحظات بحران در جامعه
چکیده :
»دکتر ... رئيس بيمارستان امام رضا(ع) کرمانشاه درخواست اطلاع رساني فوري به مردم ايران را دارد، به اطلاع تمام هموطنان عزيز برسانيد که تا اطلاع ثانوي از خوردن خرما با هر نوع مدل جدا خودداري کنند، گروه تروريستي داعش پس از تسلط بر زرادخانه هاي شيميايي ميکروبي عراق اقدام به آلوده نمودن برخي محصولات و قاچاق آن به داخل خاک ايران کرده است، اين محصولات حاوي ماده شيميايي اکسالات آمونيوم هستند که مستقيماً و به سرعت بر روي سيستم عصبي اثر گذاشته و منجر به فلج شدن و مرگ فرد خواهد شد، تاکنون بيش از 10 مورد به بيمارستان امام رضا ارجاع داده شده است« امثال این اخبار را گاه و بی گاه در شبکه های اجتماعی مشاهده می کنید . شایعات در فضای مجازی و از طریق شبکه های اجتماعی و به دلیل سرعت بالای انتشار، همگانی بودن، ارزان و در دسترس بودن بیش از پیش افکار عمومی جامعه را تحت تاثیرقرار می دهند. ابعاد روانی که شایعات برای جامعه در پی دارند در لحظات خاصی چون بحران های طبیعی و غیر طبیعی ، جنگ ها و اتفاقات تروریستی امکان تبدیل شدن به مساله ای امنیتی را دارند. پدافند غیر عامل به عنوان راهکاری پیشگیرانه در هنگام بروز بحران های اجتماعی به دنبال کاهش آسیب های وارد بر پیگر سخت افزاری و نرم افزاری جامعه است. در این مقاله سعی شده است با بیان چیستی پدافند غیر عامل و نقش آن در مواجهه با شایعات در لحظات بحران از طریق رسانه ها و شبکه های اجتماعی تمرکز نماییم
مطالعات فرهنگی، سواد رسانه ای،cultural studies،media literacy
کلمات کلیدی :سواد رسانه ای، شایعه، فضای مجازی، شبکه های اجتماعی ، پدافند غیر عامل
برچسبها: مطالعات فرهنگی, cultural studies, سواد رسانه ای, سبک زندگی در عصر رسانه
دیروز مطابق عادت هر روزه اخبار سایت تابناک رو مطالعه می کردم که تیتر خاصی توجهم رو به خودش جلب کرد
شبکههای اجتماعی، علت ۵۰ درصد طلاقها
با توجه به این که به حوزه مطالعاتی من مرتبط بود خیلی با هیجان صفحه مربوطه رو باز کردم که ببینم نتیجه کدوم کار پژوهشی منجر به این گزاره خبری شده. با باز کردن صفحه و مطالعه سطور ابتدایی اون یاد یکی از مولفه های کلیدی کارگاه های "سواد رسانه ای" ام برای مسئولین فرهنگی افتادم.
اون گزاره هم این بود : تقلیل معظلات فرهنگی اجتماعی به رسانه های نوظهور ممنوع
این که شبکه های اجتماعی و رسانه های دیجیتال منجر به ناهنجاری های اجتماعی شدن مساله مهم و قابل توجهی هست. ولی تقلیل معضلات و مشکلات فرهنگی به یک علت قطعا کار درستی نیست و مارو در سیاستگذاری و برنامه ریزی فرهنگی به بیراهه خواهد برد.
"سواد رسانه ای" مطالعات فرهنگی،cultural studies
برچسبها: سواد رسانه ای, کارگاه سواد رسانه ای, کارگاه آموزشی سواد رسانه ای, سبک زندگی و رسانه
چندی پیش کارگاه دو روزه ای در زمینه "سواد رسانه ای" برای ماموستا ( روحانیون) اهل سنت شهرستان سنندج داشتم. محور اصلی کارگاه رو بحث وحدت و تاثیر رسانه ها بر آن گذاشتم.رسانه ها این قدرت رو دارند که با دست گذاشتن بر روی تعصبات مخاطبین اهداف خاصی رو دنبال کنند. مدیریت احساسات و عواطف یکی از مولفه های کلیدی "سواد رسانه ای" هست که در بحث اختلافات قومی و مذهبی بیشتر باید بدان توجه کرد.
"سواد رسانه ای" "سواد رسانه ای"
برچسبها: سواد رسانه ای, کارگاه سواد رسانه ای, کارگاه آموزشی سواد رسانه ای, سبک زندگی و رسانه
فکر نمی کردم انقدر جلسه چالشی بشه.همه مادران عملا با فرزندانشون دچار مشکل شده بودند. یه نکته جالب این که یکی از مادران از مشکلاتش با دخترش در زمینه موبایل صحبت کرد و از من راهنمایی خواست. و به تبعش من هم نکاتی رو به مادر گوش زد کردم. پس از اتمام برنامه دختر جوان جلو آمد و عنوان کرد که خانمی که با شما در مورد مشکلات دخترشون صحبت کردند مادر من بودند.
برچسبها: سواد رسانه ای, کارگاه سواد رسانه ای, کارگاه آموزشی سواد رسانه ای, سبک زندگی و رسانه
چندی پیش، در شهر یزد "کارگاه آموزشی سواد رسانه ای" رو برای ائمه جماعات داشتم.بنا به اقتضائاتی رویکرد ایجابی که داشتیم بحث به سمت شیوه استفاده از شبکه های اجتماعی موبایلی در زمینه تبلیغ دین در فضای مجازی پیش رقت.
برام بسیار جالب بود که روحانیون یزدی نسبت به برخی شهرهای دیگر که برنامه داشتم بسیار آماده تر و با تجربه در زمینه تبلیغ دین در فضای مجازی بودند. جزو معدود برنامه هایی بود که با مخاطبین مشکلی در زمینه شیوه های استفاده نداشتیم. بعضا مخاطبینی که تا کنون با ایشان سروکار داشتم نه یک دست بودند و نه لزوما بحث تبلیغ دین در فضای مجازی رو جدی می گرفتند. روحانیوین یزد از سطح بالای معلومات و تجربه مناسبی برخوردار بودند که انگیزه بیشتری نیز به من می داد که بحث رو حرفه ای تر و تخصصی تر پیش ببرم.
"صالح اصغری" "کارگاه آسیب های تلفن همراه" "کارگاه سواد رسانه ای"
برچسبها: سواد رسانه ای, شیوه تبلیغ دین در فضای مجازی, تبلیغ دین در فضای مجازی, کارگاه سواد رسانه ای
به اطلاع اعضای محترم انجمن می رساند پروفسور آرتور آسا برگر، بازنشسته دانشگاه ايالتی سانفرانسيسکو و يکی از برجسته ترين استادان ارتباطات دنيا در ارديبهشت ماه سال جاری به مدت دو هفته به ايران سفر می کند. وی در هفت جلسه کارگاه تحليل رسانه ای در دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران شيوه های تحليل انتقادی رسانه ها را به زبان انگليسی مورد بحث قرار خواهد داد.
سفر پروفسور برگر به ايران به دعوت مرکز پژوهشی سياست های فضای مجازی دانشگاه تهران، کرسی يونسکو فرهنگ و فضای مجازی: دوفضايی شدن جهان، و انجمن ايرانی مطالعات جهان، و با حمايت بنياد ملی نخبگان انجام شده است. حمايت بنياد ملی نخبگان ذيل جايزه علامه طباطبائی و در حمايت انديشمندان برگزيده اين جايزه صورت گرفته است. برنامه کارگاه ها به شرح زير است:
يکشنبه 13 ارديبهشت پيشگفتار ساعت 14- 15:30
دوشنبه 14 ارديبهشت نظريه نشانه شناسی 1 ساعت 14- 15:30
سه شنبه 15 ارديبهشت نظريه نشانه شناسی 2 ساعت 14- 15:30
يکشنبه 20 ارديبهشت نظريه روانکاوی ساعت 14- 15:30
دوشنبه 21 ارديبهشت تبليغات ساعت 14- 15:30
سه شنبه 22 ارديبهشت پسامدرنيسم ساعت 14- 15:30
چهارشنبه 23 ارديبهشت طنز ساعت 9:30 - 11
بدين وسيله از کليه اعضای محترم و علاقه مندان برای شرکت در اين کارگاه های دعوت به عمل می آيد. شرکت در کارگاه ها رايگان و فقط برای ثبت نام کنندگان مجاز است. برای ثبت نام، اطلاعات زير را در ايميلی با موضوع «پروفسور برگر» به نشانی crpc@ut.ac.ir ايميل بفرماييد. نام و نام خانوادگی، مدرک و رشته تحصيلی، نام دانشگاه محل تحصيل، تلفن همراه به علت محدوديت ظرفيت اولويت با کسانی است که زودتر ثبت نام کنند. آرتور آسا برگر در مدت اقامت خود در ايران، در تهران، اصفهان و شيراز سخنرانی های متنوع همراه با کارگاه های آموزشی در حوزه های مطالعات رسانه، روش های تحقيق در رسانه و مطالعات فرهنگی برگزار خواهد نمود. پروفسور برگر علاوه بر کارگاه های فوق، سخنرانی هايی را در انجمن ايرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات، مرکز بررسیهای استراتژيک رياست جمهوری، مرکز ملی فضای مجازی، پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی و . . . خواهد داشت.
آرتور آسا برگر بيش از هفتاد کتاب درسی و تحليلی در حوزه های مختلفی مثل روش های پژوهش در رسانه ها، نقد نظام تبليغاتی در جهان سرمايه داری، توريسم، جامعه شناسی، مطالعات فرهنگی و زندگی روزمره، فرهنگ مردم پسند، نگارش علمی، و نظريه های ارتباطات نوشته است و پژوهشگران بين المللی بيش از پنج هزار بار به آثار وی ارجاع علمی داده اند. وی در ضمن يک کاريکاتوريست و رمان نويس برجسته است که می توان گفت پايه گذار ژانر علمی در رمان و داستان های علمی محسوب می شود.

برچسبها: سواد رسانه ای, کارگاه سواد رسانه ای, کارگاه آموزشی سواد رسانه ای, نشانه شناسی
بر عکس تصورم اصلا همایش خوبی نبود. بانی همایش دانشگاه صنعتی شریف و شورای عالی فضای مجازی بودند که با همکاری اپراتور های همراه اول و ایرانسل و چند جای دیگه همایش رو برگزار کردند.
مهمان های خارجی همایش هم به جهت ارائه تجربیات حضور پیدا کرده بودند که اون هم به زعم من خوب اتفاق نیفتاد.جای بچه های ارتباطات و علوم اجتماعی هم بیش از حد خالی بود. دیگه وقتی دانشگاه شریف پشت کنفرانس باشه انتظاری بیش از این هم نیست.
از اساتید مطرح که ارائه داشتند دکتر سعید رضا عاملی بودند . البته سخنران های اصلی افراد مطرحی بودند ولی کار علمی و آکادمیک خاصی در قالب مقاله که من ندیدم.سخنرانی هایی مبتنی بر اسلاید که یه سری مباحث رو مطرح می کرد عملا چندان وارد مباحث پژوهش های میدانی نشده بودند. حتی مباحث تئوریک هم به نظرم خیلی جون دار نبود. سواد رسانه ای
پانل ارائه مقالات هم به موازات ارائه سخنرانان اصلی پیش رفت که به نظر من افتضاح بود.البته مقالات بدی ارائه نشد ولی خوب...
من هم یکی از مقالات این همایش رو با عنوان" راهکار هایی در سیاستگذاری فرهنگی در فضای مجازی مبتنی بر هویت بومی" ارائه دادم که اون هم به دلیل به درازا کشیدن سایر ارائه ها با کمبود وقت چندان دلچسب نبود.
برچسبها: سواد رسانه ای, کارگاه سواد رسانه ای, کارگاه آموزشی سواد رسانه ای, سبک زندگی و رسانه
چکیده:فرهنگ فراغت جوانان در ایران به سرعت تحت تاثیر فرهنگ رسانه های دیجیتال قرار گرفته است. تلفن همراه به عنوان شکل جدیدی از رسانه ارتباطی، مرزهای جدیدی را در شکل دهی به ارزش ها و هویت جوانان ایجاد کرده و علاوه بر تسهیل و تسریع برقراری ارتباط، الگوهای ارتباطی جوانان را نیز دستخوش تغییرهایی ساخته است. مقاله حاضر با اتکا بر یافته های کمی و کیفی به دست آمده از کاربران جوان تلفن همراه، و با الهام از مفهوم سازی «عادت واره» و «میدان» بوردیو، این استدلال را مطرح می کند که تلفن همراه، میدان جدیدی ایجاد کرده که جوانان در آن فرصت های بیشتری برای سرگرمی، ارتباط و استقلال عمل یافته اند و با آسان سازی و جبران برخی کاستی های حوزه عمومی، به تقویت عاملیت، فردیت و قدرت جوانان یاری رسانده است. با چنین قدرت بخشی، تلفن همراه همچنان در چهارچوب تفاوت های جنسیتی و طبقاتی و نیز تفاوت های مربوط به بهره مندی از سرمایه اجتماعی عمل می کند.
کلیدواژه ها : آسیب های تلفن همراه،استقلال عمل ،تلفن همراه ،فراغت ،فردگرایی ،فرهنگ جوانان
برچسبها: سواد رسانه ای, کارگاه سواد رسانه ای, کارگاه آموزشی سواد رسانه ای, سبک زندگی و رسانه
هفته گذشته در استان کردستان چندین برنامه با موضوع سواد رسانه ای داشتم.به نظر میرسه مدارس کشور در زمینه آموزش های لازم در حوزه آسیب های ابزار های ارتباطی خصوصا "آسیب های تلفن همراه"در وضعیت بغرنجی به سر می برند.
کار کردن با دانش آموزان شیرینی خاصی دارد و لذت آموزش به ایشان با هیچ جمع دیگری قابل مقایسه نیست از سوی دیگر کار کردن در این جمع با سختی های عجیب و غریبی نیز عجین است. هیجانان این دوران و بازی گوشی هایی که بعضا چیزی به نام نظم را از خاطرتان می برد.
سعی کردم از تمام برنامه هایی که داشتم نظرسنجی کنم. پس از خواندن نظراتشان دیدگاه هایی را مشاهده کردم که می توان عمق اثر این ابزارها را در زندگی شان متوجه شد.
گزارش "کارگاه سواد رسانه ای" با حضور اصحاب رسانه استان کردستان در شهر سنندج برگزار شد. مشروحی از این برنامه در لینک زیر می آید. لینک 1 و لینک 2
"آسیب های تلفن همراه "
برچسبها: کارگاه سواد رسانه ای, کارگاه آموزشی آسیب های تلفن همراه, کارگاه آموزشی آسیب های موبایل, کارگاه آسیب های تلفن همراه
بررسی های روانشناسانه در زمینه "سواد رسانه ای" و "آسیب های موبایل" و تلفن همراه نشان می دهد که 70 درصد زنان و 61 درصد مردان از بدون موبایل بودن ترس دارند و این یک بیماری جدید روانشناختی است که از آن با عنوان بی موبایل هراسی یا " NOMOFOBIA" نام می برند.
به گزارش مهر، آمارهای ارائه شده در نشست "آسیب های تلفن همراه" که در ششمین نمایشگاه بین المللی رسانه های دیجیتال برگزار شد نشان می دهد که تحقیقات به عمل آمده از نوعی وسواس فکری در مورد کاربران تلفن همراه هشدار می دهند که می تواند به بیماریهای روانی و مشکلاتی در سلامتی افراد منجر شود.
این تحقیقات حاکی از آن است که اغلب مردم بدون موبایل نمی توانند به زندگی ادامه دهند و بیش از نیمی از کاربران موبایل از نوعی بیماری روانشناختی با نام " NOMOFOBIA " یا بی موبایل هراسی رنج می برند.
در این بررسی ها مشخص شده است که 70 درصد زنان و 61 درصد مردان از بی موبایل بودن ترس دارند و 73 درصد از افراد با تلفن همراه خود می خوابند.
همچنین 53 درصد افراد وقتی باتری یا شارژ اعتبارشان تمام شده یا شبکه تلفن همراه از دسترس خارج شود دچار اضطراب می شوند و 68 درصد افراد لرزش یا آهنگ گوشی تلفن خود را پیش از تماس تلفنی احساس می کنند.
© به نقل از: www.tabnak.ir
برچسبها: سواد رسانه ای, کارگاه سواد رسانه ای, کارگاه آموزشی سواد رسانه ای, سبک زندگی و رسانه
هفته گذشته به دعوت سازمان تبلیغات اسلامی استان قزوین کارگاه های آموزشی سواد رسانه ای در مراکز دانشگاهی و حوزه علمیه برگزار کردیم. "کارگاه آموشی آسیب های تلفن همراه"
موضوع اصلی بحث آشنایی با رسانه بود. به فراخور این که چه مخاطبی حضور داشت روی سواد رسانه ای، اینترنت و شبکه های اجتماعی و "آسیب های تلفن همراه" صحبت شد."کارگاه آموشی آسیب های تلفن همراه"
با این که اصل بر این بود که بیشتر در دانشگاه و حوزه برنامه داشته باشیم.خودم پیشنهاد دادم که حتما برنامه ای در یکی از دبیرستان های دخترانه برگزار کنیم.توی این برنامه ها ، کارگاه آموزشی رو که در دبیرستان دخترانه داشتم رو بیشتر پسندیدم.موضوع این کارگاه "آسیب های تلفن همراه" بود.احساس می کنم که دقیقا جایی که می باید حضور پیدا کردم.استقبال خیلی خوبی از کارگاه شد.به گونه ای که زمان کارگاه تمدید شد و کلاس درسی بچه ها برگزار نشد تا ما به برنامه مون ادامه بدیدم.
"کارگاه آموشی آسیب های تلفن همراه"
"کارگاه آموشی آسیب های تلفن همراه"
برچسبها: کارگاه سواد رسانه ای, کارگاه آموزشی آسیب های تلفن همراه و موبایل, کارگاه آموزشی آسیب های موبایل, کارگاه آسیب های تلفن همراه
14 , 15 اسفند همایش ملی تغییرات در مفاد درسی آموزش و پرورش در بیرجند برگزار می شود. برای این همایش مقاله ای با عنوان" لزوم آموزش سواد رسانه ای در مدارس ؛ بایسته ها و راهکار ها " ارسال کردم که پذیرش گرفته و با خوشبختانه برای ارائه نیز انتخاب شده. در زیر بخش هایی از مقاله می آید.

مقدمه
اندیشمندان علوم اجتماعی تغییرات جوامع را بر اساس عوامل مختلفی تبیین کرده اند . موسسه تحقیقات رسانه ای ترند وان در آلمان تاریخ تغییرات جوامع انسانی را بر اساس ظهور ،رشد و گسترش رسانه ها تقسیم بندی کرده است.
جامعه اطلاعاتی عصری است که در آن کودکان و نوجوانان بیش از هر عصر دیگری در مواجهه با پیام های رسانه ای قرار می گیرند.برنامه های کودک، انیمیشن ها، فیلم های سینمایی، وب سایت ها و بازی های رایانه ای تنها بخشی از ابزارهای رسانه ای هستند که کودکان ما را احاطه کرده اند. اینک رسانه ها به مثابه عنصری جدایی ناپذیر از زندگی ما نقش آفرینی می کنند.زندگی در جهان رسانه ای برای افرادی که مهارت های لازم و مرتبط با این زیست بوم جدید را نداشته باشند با مشکلات فراوانی همراه خواهد بود.
معمولا وقتی تاثیرات نامناسب انواع رسانه ها مانند بازی های رایانه ای، شبکه های ماهواره ای ، استفاده نابجا ازاینترنت و... به صورت افت تحصیلی، مشکلات اخلاقی و رفتاری وآسیب های اجتماعی آشکار شود، به راه های درمانی اندیشیده می شود. درحالی که بهتر است این گروه را به ابزارنیرومندتری به نام سواد رسانه ای مجهز سازیم تا خود به کمك والدین و سایر منابع مفید، فعالانه دست به گزینشگری وپالایش بزنند و رژیم مصرف رسانه ای خود را تنظیم و کنترل کنند.(تقی پور و فولادی نژاد ،3:1391)
“با برخورداري از سواد رسانهاي (از انتخاب ساده رسانهاي تا نقد متن) و رسيدن به سطح عميق آن (فهم و تفسير زمينههاي متن)،اين امکان براي مخاطب فراهم ميشود که در برابر هجوم سرسامآورِ القاي پيامهاي رسانهاي، «هويت» خود را حفظ کند. از اين رو اين دسته از مخاطبان که داراي سواد رسانهاي هستند، اجازه نميدهند نظام سلطهجويانه پيامهاي رسانهاي، آنان را کنترل کند. آنان همچنين جهان واقعي را همسان با تفسيرهاي رسانهاي در نظر نميگيرند.” (بولز، 2002: 3) بر اين اساس، سواد رسانهاي مهارتی است آموزشی،مبتنی بر تفکر انتقادی شامل يک نظام تفسيري وترجيحي و متأثر از داوريهاي ذهني و اخلاقي که مواجهه فرد را با پيامهاي رسانهاي شکل ميدهدو مخاطب را از مواجهه ی منفعلانه به مخاطبی هوشمند تبدیل می کند. (طلوعي، 1391، 80-75)
آموزش سواد رسانه اي در كانادا در سال 1978 ، با تشكيل « انجمن سواد رسانه اي » آغاز شد . اعضاي اين انجمن ، متشكل از آموزگاران ، محققان دانشگاهها و سازندگان محصولات رسانه اي همگاني بودند. پس از سال 1978 ، مباحث سواد رسانه اي به صورت موضوعي درسی ، در برنامه هاي درس انگليسي مدارس انتاريو گنجانده شد. از سال 1992 ، پس از ترجمه كتاب « سواد رسانه اي » در ژاپن اين مفهوم به صورت تازه تري وارد مطالعات رسانه اي اين كشور شد اما نكته قابل توجه اينست كه بر خلاف كشور كانادا كه از سواد رسانه اي ، براي مقابله با فرهنگ آمريكايي و استحكام بخشي به هويت كانادايي استفاده ميكرد ، ژاپن، اين مفهوم را براي بررسي انتقادي فراورده هاي نهایی و نقد و تحليل واقعيت ايجاد شده از سوي رسانه ها به كار ميبرد.(تقی پور و فولادی نژاد ،8:1391)
تحقيقات متعددي نيز پيرامون مزیت های آموزش سواد رسانه ای انجام پذیرفته است.
در یك پژوهش که نتایج آن رادانشگاه استفورد با عنوان تحقیق روی سواد رسانه ای درپایگاه اینترنتی خود منتشر کرده است، هابز و فراست[1] برای دو گروه از نوجوانان مورد مطالعه، تبلیغ سی ثانیه مربوط به نوشابه با برند پپسی را پخش کردند. یك گروه تحت آموزش های سوادرسانه ای قرار گرفته بود و گروه دوم به عنوان گروه کنترل حضورداشت.پس از پخش فیلم ، و بررسی های انجام شده مشخص شد؛ افرادی که دارای سواد رسانه ای هستند می توانند به شکل تاثیر گذاری ،تکنیك های اقناع کلامی به کار رفته در تبلیغ، مخاطب هدف ،نقطه نظر و تکنیك های ساختار خلاق به کاررفته درتبلیغات راتشخیص دهند. آنها معتقدند سواد رسانه ای در گذشته در زمینه آگاه کردن افراد به نگرش های کلیشه ای ،تبلیغات ،پروپاگاندا و حافظت در برابر تاثیرات نامطلوب رسانه ها بسیار مفید است. ( Hobbs& Frost ,2003)
مقاله حاضر بر آنست تا با تبيين تغییرزیست جهان اجتماعی که در آن رسانه ها به «بازنمايي» سوگيرانه ای از واقعیت می پردازند مفهوم سواد رسانهاي را به مثابه يک راهبرد استحکام هويت ذکر کرده و مدلی جهت آموزش آن در آموزش و پرورش ارائه نماییم.
برچسبها: سواد رسانه ای, کارگاه سواد رسانه ای, کارگاه آموزشی سواد رسانه ای, سبک زندگی و رسانه
نشست گزارش پژوهش تحلیل و ارزیابی وبلاگ های دینی روحانیون در ایران چهارشنبه چهارم دی ماه ساعت 10 صبح .

آدرس:خیابان ولی عصر، نبش زرتشت، ساختمان شماره 2(شهید نواب) سازمان تبلیغات اسلامی سالن اجتماعات معاونت پژوهشی و آموزشی
پژوهشگر : صالح اصغری
+این برنامه به مناسبت هفته پژوهش و توسط معاونت پژوهشی سازمان تبلیغات اسلامی با دعوت از کارشناسان حوزه دین و رسانه و مدعوینی از خبرگزاری مهر ،تبیان،حوزه هنری و معاونین سازمان برگزار می گردد.
برچسبها: وبلاگ, ارزیابی, تحلیل, وبلاگ های روحانیون






















